Zaman ve zamane çocuklarımız

Çocuklar ve Zaman Yönetimi: Neden Her Anı Planlamamalıyız?

Şair ve pedagog Jean Paul, yaklaşık 200 yıl önce çocukları saatlere benzeterek her zaman kurulmamaları gerektiğini, bazen kendi hallerine bırakılmalarının zorunlu olduğunu ifade etmiştir. Günümüzde çocuklar; okul sonrası etütler, hafta sonu kursları ve bitmek bilmeyen sorumluluklarla adeta bir randevu defterine hapsedilmiş durumdadır. Bu yoğun tempo, çocukların doğal gelişim süreçlerini ve yaratıcılıklarını kısıtlayan ciddi bir açığı kapatma çabasıdır.

Her çocuğun fantezileri, oyunları ve gelişimi için planlanmamış zamana ihtiyacı vardır. Amerikalı araştırmacıların geliştirdiği "Down Shifting" (Kendi Kendine Yavaşlatma) kavramına göre, bir bireyden sürekli yüksek beklenti içinde olunması başarıyı düşürür. Çünkü kişi, kendi iç kaynaklarını ve enerjisini ekonomik kullanamaz hale gelir. Günümüzde başarı; stres, mide ağrıları veya burn-out (tükenmişlik) sendromu ile değil, kişinin kendi güçlerini verimli yönetme yetisiyle tanımlanmaktadır.

Çocuklarda Fiziksel Belirtiler ve Ruhsal İhtiyaçlar

Erişkinlerde görülen stres belirtileri çocuklarda da benzer şekilde ortaya çıkar. Birçok çocuğun yaşadığı migren veya mide ağrısı gibi şikayetler, aslında ruhun ve vücudun bir yardım çağrısıdır. Bu semptomlar, çocuğun daha fazla sakinliğe ve huzura ihtiyaç duyduğunun göstergesidir. Ebeveynlerin temel görevi, çocuklara bu sakinliği sunmak ve onlara rahatlama tekniklerini öğretmektir. Gerçekçi bir zaman yönetimi, günlük yaşamda mutlaka huzur dönemlerini içermelidir.

Çocuklar İçin Öncelik Belirleme Stratejileri

Çocuğunuzun hayatındaki öncelikleri belirlemek, zaman yönetimi sürecinin ilk adımıdır. Okulun dışında kalan aktiviteleri (keman dersi, futbol, aile ziyaretleri vb.) çocuğunuzla birlikte listeleyerek önem sırasına koymalısınız. Bu süreçte şu adımları izleyebilirsiniz:

• Birlikte Listeleyin: Tüm aktiviteleri alt alta yazın.
• Önem Sırası Yapın: En sevilen ve en gerekli olanı başa koyun.
• Çocuğun Bakış Açısını Önemseyin: Onun neyi severek yaptığını mutlaka dikkate alın.
• Gereksizleri Eleyin: Listenin sonunda kalan ve verimi düşüren aktiviteleri silmekten korkmayın.

Çocuğun karakter yapısı bu noktada kritiktir. Hareketli ve meraklı bir çocuğun daha fazla sakin aktiviteye ihtiyacı varken, içe dönük bir çocuğun farklı uyarılmalara ihtiyacı olabilir. Çocuğunuzun randevu defterinde yaratacağınız boşluklar, ona verebileceğiniz en büyük hediyedir.

Okul Çağındaki Çocuklarda Zaman Yönetimi ve Disiplin

Bazı çocuklar hayal dünyasında yaşar ve zaman kavramını algılamakta zorlanırlar. Bu durum, özellikle okul döneminde ev ödevlerinin saatlerce sürmesine neden olabilir. Dikkat dağıtıcı unsurlar (telefon, televizyon, kardeş gürültüsü) nedeniyle oyun için ayrılacak vakit, verimsiz ödev süreçlerinde harcanır.

Verimli Bir Çalışma Ortamı İçin Gereklilikler

Çocuğun dikkatini toplayabilmesi için ebeveynlerin şu düzenlemeleri yapması önerilir:

Planlanmamış Zamanın ve Can Sıkıntısının Gücü

Çocuklar için "boş zaman", sadece çizgi film izlemek değil, yaşadıklarını zihninde işlemek ve yaratıcılığını geliştirmek için bir fırsattır. Doğa, çocuklara bir şeyi başarana kadar deneme yetisi vermiştir; ancak bu yetinin gelişmesi için onar dakikalık aralara sıkıştırılmış programlar değil, kontrolsüz ve özgür zamanlar gereklidir.

"Anne, canım çok sıkılıyor!" cümlesi ebeveynleri korkutmamalıdır. Eğer çocuk her an dışarıdan bir uyarıcı beklerse, kendi zamanını yönetmeyi öğrenemez. Can sıkıntısı, yeni fikirlerin doğduğu ve çocuğun huzuru kendi başına bulmayı öğrendiği en değerli andır. Bu zaman dilimi, kaybedilmiş bir zaman değil; gelişim için mutlak bir ihtiyaçtır.