Op. Dr. Sadi AkşehirliKadın Hastalıkları ve Doğum
cocuk sahibi olamama yani infertilite nedenlerini asagida ozetledim bu durumlar sizde mevcut degilse YAKLASIK 12 AY icinde cocuk sahibi olabilirsiniz..İnfertilite kadından, erkekten veya her ikisinden kaynaklanabilir. İnfertilite vakalarının yüzde 30’u erkekte sperm sayısının ve kalitesinin düşüklüğüne bağlı gelişir. Vakaların yüzde 30’unda ise infertilite kadından kaynaklanır. İnfertilite sorunu olan diğer yüzde 20’lik grupta hem kadın hem de erkekte sorun bulunur. Kalan yüzde 20’lik grupta ise tüm tetkikler normal sonuçlanmakta, kısırlık için bir neden saptanamamakta, buna rağmen çiftler çocuk sahibi olamamaktadır. Bu duruma açıklanamayan infertilite adı verilmektedir.Bilmeniz gerekenler... Her 7-10 çiftten biri kısırlık problemi yaşamaktadır. Sadece Amerika’da 10 milyon çift, Türkiye’de ise yaklaşık 5-7 milyon çift kısırlık problemi ile karşı karşıyadır. Dünyada, bugüne kadar doğmuş yaklaşık 1 milyon tüp bebek var. Türkiye’de ise kesin bir rakam olmamakla birlikte ortalama 15 bin tüp bebek olduğu tahmin ediliyor. Erkek popülasyonunun yaklaşık %1 inde azospermi (menide sperm olmaması) problemi vardır. Kısırlık sorunuyla karşı karşıya kalan erkeklerin % 10’unun da çocuk sahibi olamama nedeni yine azospermi! Kız çocuk doğduğunda yumurtalıklarında yaklaşık *** *** ** adet yumurta ile dünyaya gelir. Sağlıklı bir erkek, her boşalmada vajinaya 300 - 500 milyon sperm bırakır. 1. Kadına bağlı infertilite nedenleri: Yumurtlama (ovulasyon) problemleri kadında gelişen en sık infertilite nedenini oluşturur. Polikistik over sendromu ve endometriozis adlı hastalıklar kadında yumurtlamada düzensizliğe neden olan başlıca sebepler arasında yer almaktadır. Adet düzensizlikleriyle birlikte kısırlığa sıkça yol açan bir durum olan ve yumurtalık kistlerinin meydana getirdiği polikistik over sendromuna (PCO) adet düzensizlikleri, aşırı kıllanma ve kilo artışı eşlik edebilir. Bunun dışında beyinde hipofizden salgılanan ve normalde emzirmeyi sağlayan prolaktin adlı hormonun fazlalığı da kadında yumurtlamayı olumsuz yönde etkiler. Böyle bir durumda ilaç tedavisiyle prolaktinin salgılanması azaltılarak kadının tekrar düzenli yumurtlaması sağlanabilir. Benzer şekilde, kadında tiroid bezinin fonksiyonlarında az olması durumunda, ilaçla tiroid hormonu replasmanı sonucu yumurtlama tekrar sağlanabilmektedir. Kadının aşırı egzersiz uygulaması veya diyet yapması da yumurtlamayı baskılayabilen ve adet düzensizliğine yol açabilen etkenlerdendir. Genel olarak yumurtlama problemleri ilaçla tedavi yoluyla düzeltilmeye çalışılır. Tüplerin tıkanıklığı : Kadında sıklıkla gelişen diğer bir sorunu oluşturmaktadır. Daha önceden geçirilmiş üreme organlarının enfeksiyonu, dış gebelik veya apandisitte tüplerde oluşabilecek yapışıklıklara bağlı tıkanıklığı düşündürebilir. Tıkanıklık gelişmesi durumunda mekanik engel nedeniyle yumurta ve sperm bir araya gelemediği için gebelik oluşamaz. Bu tür tıkanıklıklar bazen ameliyatla açılabilmektedir. Ancak ileri derecede tahribata uğramış tüplerde başarı oranı belirgin derecede düşük seyretmekte ve tekrar tıkanma gelişme olasılığı yüksek olmaktadır. Bu durumda tedavi tüp bebek ile sürdürülür. Rahmin yapısal anomalileri : Bu tür yapısal bozukluklar doğuştan olabileceği gibi sonradan oluşan miyomlara bağlı da gelişebilmektedir. Kadında doğuştan rahim ortasında perde gibi fazladan bir bölme bu tür şekil bozukluklarına örnektir. Daha sık rastlanan sorun ise sonradan oluşan ve rahim içinde düzensizliğe yol açan miyom veya poliplerdir. Tüm bunlar döllenmiş yumurtanın rahim duvarına yerleşmesini ve sağlıklı olarak gelişmesini önleyerek infertilite ye neden olur.2. Erkeğe bağlı infertilite nedenleri: Hormonal Kaynaklı : Sperm üretimi beyinde yer alan hipofiz bezinden salınan FSH ve LH isimli hormonların kontrolü altında olduğu için bu hormonların düzensiz salgılanmasına bağlı nedenlerdir. İnmemiş Testis (Kriptorşizm) : Testisler normalde doğumda veya bir yıl içerisinde yumurtalık torbalarına iner. Sağlıklı sperm üretimi vücut sıcaklığından daha düşük derecede sperm üretiminin gerçekleşmesidir. Testislerin inmemesi durumunda yukarıda kalan testislerin yüksek ısıya maruz kalması sonucu sperm üretimi bozulur ve erkekte infertilite ye neden olabilir. Testis Tümörleri : Tümör tedavisi süresince kullanılan ilaçlar ve radyoterapi sperm üretimini olumsuz etkiler. Testis Travmaları : Yaralanmalara ve kazalara bağlı olarak oluşan infertilite nedenini oluşturur. Varikosel : Testislerin etrafında yer alan damarların anormal genişlemesidir. Her varikoseli olan erkek infertildir anlamına gelmez, fakat infertilite nedenleri arasında yer alır. Yapılan bir araştırmada daha önce eşini gebe bırakmış olan erkeklerin % 20’sinde varikosel bulunduğu tespit edilmiştir. Kadının sağlıklı olduğu infertil çiftlerde ise varikosel görülme oranı % 35-40 civarındadır. Varikosel sol tarafta daha sık görülür. Erkeklerin % 10’unda ortaya çıkan bu durum, genellikle herhangi bir yakınmaya yol açmaz. Varikosel, yumurtalıkların muayene edilmesi ve ultrasonografik inceleme ile tespit edilir. Varikoselden yakınan erkeklerde kan akımının yavaşlamasına bağlı olarak yumurtalık torbasında ısının yükselmesi kısırlığa neden olabilmektedir. Varikosel cerrahisinde genişlemiş venler, özel solüsyonlar enjekte edilerek veya bağlanarak tedavi edilir. Cerrahi girişim, kısırlığın başka bir nedeni tespit edilemediğinde ya da varikoselin ağrıya yol açtığı durumlarda önerilmektedir. Enfeksiyon : Üreme organlarındaki mikrobiyal enfeksiyonlar infertiliteye neden olabilir. Buna örnek olarak tüberküloz, gonore (bel soğukluğu) ve klamidya verilebilir.Genetik Faktörler : Klinefelter sendromu ve kistik fibrosiz gibi genetik hastalıklar da infertilite nedenlerindendir.Çevresel Faktörler ve Alışkanlıklar : Erkeğin sahip olduğu meslek, sigara, alkol, uyuşturucu kullanımının yanı sıra bazı hastalıkların tedavi sürecinde kullanılan ilaçlar da infertiliteye yol açabilir.
30 Temmuz 2009
