Smear testi
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Smear Testi (Pap Smear) Nedir?
Smear testi (Pap Smear), rahim ağzı kanserini erken evrede tespit etmek amacıyla uygulanan hayati bir tarama testidir. Bu test, herhangi bir şikayeti olmayan, 18 yaşını doldurmuş ve cinsel yaşamı başlamış kadınlara yılda bir kez düzenli olarak yapılmalıdır. Jinekolojik muayene sırasında uzman doktor tarafından rahim ağzındaki hücrelerden özel bir çubuk yardımıyla sürüntü örneği alınarak laboratuvar incelemesine gönderilir.
Rahim Ağzı Kanseri ve Erken Teşhisin Önemi
Geçmişte kadın genital sistem kanserleri arasında ilk sırada yer alan serviks kanseri (rahim ağzı kanseri), tarama testlerinin yaygınlaşmasıyla günümüzde üçüncü sıraya gerilemiştir. Erken tanı ve tedavi sayesinde bu kanser türüne bağlı ölüm oranlarında ciddi bir azalma kaydedilmiştir. 2001 yılından itibaren smear testi sonuçları, dünya genelinde kabul gören Bethesda sistemi ile değerlendirilmekte ve tedavi planlaması bu sisteme göre yapılmaktadır.
HPV Virüsü ve Kanser İlişkisi
Rahim ağzı kanseri günümüzde cinsel yolla bulaşan bir hastalık olarak kabul edilmekte ve Human Papillomavirus (HPV) bu kanserin en önemli sorumlusu olarak görülmektedir. HPV'nin yaklaşık 100 tipi bulunmakta, bunlardan 30 tanesi genital enfeksiyonlara yol açmaktadır.
Kanser riskini artıran temel faktörler şunlardır:
- Yüksek riskli HPV tipleri: 16, 18, 31, 33, 35, 39, 45, 51, 52, 56, 58, 59 ve 68.
- Sigara kullanımı ve bağışıklık sistemi bozuklukları.
- Birden fazla partnerle birlikte olma.
- Çok sayıda çocuk sahibi olma ve uzun süreli doğum kontrol hapı kullanımı.
- Geçirilmiş diğer cinsel hastalıklar.
Smear Testi Sonuçlarının Değerlendirilmesi
Rahim ağzındaki normal hücrelerin kanserleşme süreci aniden gerçekleşmez. Pre-malin denilen kanser öncesi evreler, düzenli yapılan Pap smear testleri ile kolayca fark edilebilir. Bu aşamada uygulanan tedaviler oldukça başarılıdır ve hastayı büyük operasyonlara gerek kalmadan kanserden korur.
| Sonuç Türü | Açıklama |
|---|---|
| Negatif / İyi Huylu | Testin normal olduğunu ve kanser bulgusuna rastlanmadığını ifade eder. |
| ASCUS | Klinik önemi belirsiz hücre değişiklikleridir; genellikle kanser öncülü değildir ancak takip gerektirir. |
| LSIL (LGSIL) | Hafif dereceli hücre değişiklikleridir; kansere ilerleme riski düşüktür. |
| HSIL (HGSIL) | Yüksek dereceli değişikliklerdir; kansere ilerleme riski daha fazladır ve ileri tetkik gerektirir. |
| AGC | Atipik glandüler hücrelerdir; rahim iç tabakasından kaynaklanabilir. |
Anormal Smear Sonuçlarında İzlenecek Yollar
Smear testinde atipi (anormallik) saptanan durumlarda genellikle 3 ay sonra test tekrarlanır. Bulguların devam etmesi halinde kesin tanı için kolposkopi ve gerekirse biyopsi yöntemlerine başvurulur.
İleri Tanı Yöntemleri
- Kolposkopi: Rahim ağzının büyüteç benzeri optik bir cihazla (kolposkop) incelenmesidir. Özel boyalar (asetik asit) kullanılarak şüpheli alanlar (acetowhite alanlar) belirlenir.
- Biyopsi: Kolposkopi altında şüpheli görülen bölgelerden küçük doku parçaları alınması işlemidir.
- Endoservikal Küretaj (ECC): Rahim ağzı kanalının iç yüzeyinden örnek alınmasıdır.
- Konizasyon: Rahim ağzının konik bir biçimde çıkarılması işlemidir. Hem tanı hem de tedavi amaçlı uygulanabilir.
Konizasyon Hangi Durumlarda Yapılır?
- Smear testinde HSIL gibi ciddi anormallikler görüldüğünde.
- Biyopsi sonuçları ile smear bulguları uyuşmadığında.
- Şüpheli lezyonun rahim kanalı içine doğru yayıldığı durumlarda.
- Kanser şüphesinin kesinleştirilmesi gerektiğinde.
Konizasyon Sonrası Olası Komplikasyonlar: Kanama, enfeksiyon, servikal stenoz (rahim ağzı darlığı), servikal yetmezlik ve zor doğum (servikal distosi) riskleri nadir de olsa görülebilmektedir.
